گچ کریستالی

سنگ گچ کریستالی یا ژیپس

ژیپس کانی رایج و تجاری سولفات کلسیم می باشد. و از آن جا که ژیپس سولفات کلسیم با دو مولکول آب است، به جهت آب مولکولی عامل کاربردی شدن دارد. ژیپس با حرارت حدود ۱۸۰ درجه سانتیگراد ۳/۴ (سه چهارم) آب مولکولی (ساختاری) خود را از دست داده و به CaSo4.1/2H2O تبدیل می شود که به آن گچ پخته و یا کلسینه گفته می شود.

اگر ماده فوق در معرض آب قرار گیرد، آب مولکولی از دست داده را دوباره جذب کرده و به ژیپس و یا سنگ گچ تبدیل می شود. در واقع، گچ پخته و یا کلسینه گیرش حاصل می نماید.

توجه داشته باشید گچی که در بازار عرضه می شود همان گچ پخته می باشد. با حرارت دادن سنگ گچ در دماهای مختلف می توان به اقسام گوناگون سنگ گچ دست یافت.

ویژگی های سنگ گچ ژیپس

اگر ژیپس کاملا خالص باشد، بی رنگ یا سفید است. ژیپس در نمونه دستی توده ای و همگن، بسته به وجود یا عدم وجود ناخالصی های اکسید آهن، مواد رسی، آهک، سیلیس و کربن به رنگ های گلی، قرمز، قهوه ای، زرد و دودی دیده می شود. ژیپس در زیر میکروسکوپ بافت دانه ای، فیبری و یا پورفیروبلاست دارد. سختی آن در مقیاس موهن دو است و به آسانی با ناخن خط بر داشته و در اثر شعله با از دست دادن آب کدر می شود.

ژیپس خالص دارای ۲۰.۹ درصد آب ترکیبی، ۴۶.۶ درصد So3 و ۳۲.۵ درصد Cao می باشد. طبق استاندارد ASTM حداقل خلوص لازم برای سنگ گچ در موارد صنعتی ۷۰ درصد ژیپس است. در صورتی که اغلب سنگ گچ های تجاری دارای ۷۵ تا ۹۵ درصد خلوص می باشند.